Thứ Bảy, 22 tháng 7, 2017

CHỢ NỔI, LINH HỒN CỦA NGƯỜI VIỆT Ở ĐẤT PHƯƠNG NAM


             Vài hôm trước đây, tôi có dịp trở lại ngắm nhìn chợ nổi Cái Răng vào buổi sáng tinh mơ. Đây cũng là thời điểm tốt nhất để các hoạt động mua bán diễn ra sôi nổi, tấp nập nhất trong ngày vì chỉ đến tầm 9 giờ sáng chợ đã tan…Tuy chỉ diễn ra thời gian ngắn trong 1 ngày nhưng chợ nổi theo tôi chính là linh hồn của người việt ở đất Phương Nam có lẻ từ khì cha ông thời mở đất cho đến bây giờ.




                     Tôi đã đến thăm và chụp ảnh 4 chợ nổi phương nam gồm chợ Cái Răng, Phong Điền, Ngã Năm và ngã Bảy ( Hậu Giang) và  nhiều chợ nổi nhỏ khác mổi khi lang thang chạy dọc ven những  đường ở nam bộ. Theo những lão nông tri điền nam bộ, chợ nổi phát triển từ xa xưa bởi vùng đất này là nơi hội tự của  Chín dòng Cửu long và vô số kênh rạch khác nên người nông dân trồng trọt  chỉ thông qua thương lái chạy trên những con sông đưa hàng hóa ra  chợ bán sỉ, bán lẽ là nhanh nhất bởi một phần thời đó đường sá trên bộ ít, không có cầu  nên đường thủy là …trời phú.Nhìn những mái chèo của những chị em phụ nữ lái thuyền thuần thục trên các chợ hoặc chèo những chiếc xuồng ba lá xuôi ngược trên sông miệng cừ reo hò vang cả một vùng trời, thật tuyệt. Bởi vậy nếu Chợ Nổi mất đi thì có lẻ bản sắc Nam bộ của “ Đất rừng Phương Nam” sẽ không còn nữa. Hic






                           Nhưng đã nhiều lần đến chợ Cái Răng, nên trong chuyến đi mới nhất này ( tháng 7/2017) điều đầu tiên tôi cảm nhận là chợ ngày càng vắng vẻ. Cái chất của chợ như đông đúng, ồn ào với nhiều cây bẹo….đã quá ít ỏi so với tầm vóc của Cái Răng ngày xưa và hình như cái chợ dần dần đang biến tướng từ chợ nổi đơn thuần chất sáng cái chợ phục vụ khách du lịch. Bởi biểu hiện của tình trạng này là tình trạng chèo kéo khách du lịch để mua bán với cái giá cao ngất trời so với giá cả của các chợ trên đất liền.v.v…Nhưng dù gì đi nữa tôi phải thưởng thức 1 tách cà phê nóng khi lênh đênh trên chợ để có chút vị “ chợ nổi” như đã từng đi qua.





Kinh nghiệm của tôi trong thời làm báo : hể cái gì được công nhận là “Di sn văn hóa phi vt th quc gia”, thì liền sau đó là một sự xuống cấp về tinh thần và tình trạng thương mại hóa sẽ lên ngôi. Lễ hội Chọi Trâu ở Đồ Sơn ( Hải Phòng) cũng là một ví dụ





-----------

CHỢ NỔI CÁI RĂNG, nm trên Sông Hu. Đây là con sông vn có dòng chy phù sa bt tn ca người dân min Tây Nam b, chy qua tnh An Giang, to nên ranh gii t nhiên gia các tnh Đng Tháp và Cn Thơ, Vĩnh Long và Cn Thơ, Hu Giang và Vĩnh Long, Trà Vinh và Sóc Trăng.

Thu xưa, ch ni hình thành là vì đường b và phương tin lưu thông đường b chưa phát trin, trong khi đó nhu cu mua bán, trao đi hàng hóa, người ta t tp trên sông và bng các phương tin như xung, ghe, tc ráng.....V trí ch nm gn cu Cái Răng, cách trung tâm thành ph Cn Thơ khong 6 km đường b và mt 30 phút nếu đi bng thuyn t Bến Ninh Kiu.







                Ch ni Cái Răng cũng là ch đu mi chuyên mua bán s các loi trái cây, nông sn ca vùng. Hàng hóa tp trung đây vi s lượng ln. Mi mt hàng đã được phân loi cho đng đu v cht lượng, kích c. Nếu như dân đa phương và các vùng lân cn thường s dng các ghe, xung trung bình ch các mt hàng nông sn đến đây tiêu th thì nhng ghe bu ln là ca các thương lái thu mua trái cây ta đi khp nơi, sang tn Campuchia. Hòa mình vào không khí nhn nhp ca bui ch, du khách có th quan sát, tìm hiu sinh hot ca nhiu gia đình thương h vi nhiu thế h chung sng trên ghe. Có nhng chiếc ghe như "căn h di đng" trên sông nước vi nhng chu hoa king, các loài vt nuôi, các tin nghi đy đ như ti-vi màu, đu dĩa, dàn âm thanh... có c xe gn máy đu trên ghe.

( ẢNH TRONG BÀI ĐƯỢC CHỤP TRONG NHIỀU LẦN ĐẾN CHỢ NỔI CÁI RĂNG )
















HẠN ĐIỀN và CÂU CHUYỆN CỦA 10 NĂM TRƯỚC

Vẫn thói quen cũ, đọc báo lại miên man chuyện đời…Cầm tờ báo Tuổi Trẻ sáng  nay thứ bảy 16 tháng 12 năm 2017, trên trang nhất của tờ bá...