Thứ Hai, 7 tháng 8, 2017

HIỆN THỰC CUỘC SỐNG và HIỆN THỰC NHIẾP ẢNH


( Tác giả: Vũ Đức Tân)


        Cuc sng chung quanh chúng ta luôn sôi đng, muôn màu, muôn v. Dù din ra trng thái nào, k c khi bình yên nht, trong dòng chy ngm ca nó vn gp nhng biến c, nhng thay đi không th lường trước được. S tương tác gia con người và con người, gia con người và thiên nhiên đã đ li nhiu khonh khc đy tính thm m. Vi ngh thut nhiếp nh, vic nm bt nhng khonh khc đó đã đ li trong lch s nhiếp nh nhiu bc nh phn ánh tâm trng, tình cm ca con người đi vi cuc sng, cũng như  th hin quan đim nhân sinh ca con người đi vi nhng biến đi xã hi.
        Hin thc cuc sng luôn là ngun cm hng bt tn ca nhng nhà nhiếp nh. Vic suy nghĩ làm thế nào nm bt được nhng khonh khc đp luôn thường trc trong tâm trí nhng người sáng to. Bn thân cuc sng cũng to ra nhng biến đi, luôn có nhng cái mi, nhưng vic phát hin ra nó, nm bt nó, không phi là vic d dàng như nhiu người lm tưởng. Bên cnh vic cn phi có cái nhìn mi m, có tính phát hin cùng vi mt tay ngh gii thì còn cn kiến thc, s hiu biết đ nm được quy lut sáng to ca hình nh vi nhng mc tiêu c th.

      Hin thc cuc sng và hin thc nhiếp nh không phi lúc nào cũng hoàn toàn trùng hp vi nhau. Khi mt s kin xy ra, cùng mt lúc din ra nhiu hin tượng, nhiu biu hin,  mà nhng góc đ khác nhau người ta s có cách đánh giá khác nhau. Căn c vào mc tiêu, trình đ văn hóa, thm m to hình mà người chp có cách la chn khác nhau đi vi đi tượng phn ánh, và dĩ nhiên s cho ra nhng bc nh rt khác nhau.


Tác phm: Nét ch đp - Tác gi: Vũ Quang Ngc.
       Vi nhng bc nh thành công, thì dường như chính nhà nhiếp nh đã to ra s kin, khiến công chúng lưu ý ti nhng vic đã xy ra ngay trước mt h mà trước đó h hoàn toàn không đ ý ti. Thành công ca bc nh cũng là thành công ca s kin. Tham d, chng kiến và đưa nó ra công chúng, kết qu đó cũng là kết qu ca quá trình lao đng sáng to mà ch có cá nhân người cm máy mi có th hiu mt cách tương đi toàn din. Trong mt bi cnh nào đó, tm vóc ca s kin có th nâng  bc nh lên, nhưng mt khác, chính tài năng ca người cm máy đã khiến s kin tr thành mt điu hin hin trước mt. Trong đi người cm máy, k c vi nhng người chp nh chuyên nghip, nhng bc nh tht s thành công không nhiu. Nó ch là s nh so vi nhng gì anh ta đã bm máy và to ra trong sut c cuc đi ca mình. S nh đó li rt có ý nghĩa. Bi nhng bc nh  ch có th tn ti khi nó mang mt nét mi nào đó vào di sn văn hóa ca con người.

      Mt s nhà nhiếp nh ngh thut đã chn con đường chp nh theo phương pháp dàn dng. Bn thân phương pháp dàn dng không có gì xu. Ch có điu nó có phù hp hay không phù hp đi vi mc tiêu ca nhà nhiếp nh. Phương pháp dàn dng khá thun li vi nhng bc nh biu hin mt ý tưởng nào đó,  đc bit s dng  hiu qu trong nhng lĩnh vc như nh thi trang, qung cáo, tĩnh vt, mang li nhng giá tr thm m nht đnh. Nhưng khi áp dng phương pháp này đ phn ánh hin thc cuc sng thì không có tác dng nhiu.Và đương nhiên giá tr ca nhng bc nh “gi thc” không cao. Không cn phi cm máy lâu cũng có th hiu được điu này. Ch có nhng khonh khc xut phát tht s t cuc sng, tim n trong đó nhng xung đt ca xã hi, nhng vn đ mi hay nhng xung đt ca tình cm, mi mang li n tượng cho bn đc, cho người xem nhng cm xúc tươi mi. Vic lm dng phương pháp dàn dng đ to ra hàng lot nhng bc nh “gi thc” mang li mt h ly lâu dài cho tư duy sáng to. Nó là điu khó tránh, nhưng khi thy có th tránh được mà li không làm thì điu đó có nghĩa là con người sáng to trong ta đã kết thúc. Bc nh có th la được hi đng giám kho nhưng không la được thi gian và nht là không la được chính tác gi. Tôi ngc nhiên khi có nhng tác gi t nhn mình là chp nh thc tế trong khi bc nh li được dàn dng gây hàng lot bi ri cho người xem.Trong hoàn cnh nào đó, nh có th dàn dng, nhưng khi dàn dng cũng phi nói đúng ngun gc ca nó. Còn nếu không, vô hình chung nó đã chuyn sang lĩnh vc khác là lĩnh vc nhân cách ca người cm máy.




Tác phm: Ngõ xưa - Tác gi: Trương Vng.
    Trong vic truyn th kiến thc nhiếp nh, chúng ta có th dn hàng lot nhng người mi vào ngh đi chp mt đi tượng đ thc hin mt bài tp, nhưng không th đi thành đoàn sáng tác, tt c cùng chĩa ng kính mt đi tượng đ to ra nhng bc nh ging nhau. Có điu nghch lý là rt nhiu nhng bc nh như vy đã xut hin trong làng nhiếp nh, có nhng câu lc b ly đó làm tiêu chí sáng tác. H thích thú vi nhng chuyến đi mang theo các người mu kèm  nhng đo c đ dàn dng. Nếu đó là ý tưởng ca mt người phc v cho mt mc đích nht đnh như to mt b nh cưới thì ta còn có th chp nhn được. Nhưng nếu đó là  mt nhóm nhng ngh sĩ sáng to thì qu là ngh thut nhiếp nh đã tr thành mt trò đùa. Vic thc hin các bài tp cho đúng b cc, đ sáng, gây được n tượng hay hc tp nhng đng tác k thut, cách khai thác tài liu  thông qua vic cm máy khác hn vi vic to ra mt bc nh  ngh thut.

      Vi ngh thut, nhng trăn tr, suy nghĩ ca người cm máy không phi xy ra trong  quá trình cm máy tiếp cn vi hin thc cuc sng mà gn lin vi quá trình sng ca người ngh sĩ. Bc nh là kết qu quan sát sau nhng tìm tòi, nhng suy ngm, nhng kết lun v cuc sng. V mt nào đó có th nói đó là toàn b nhng tình cm, suy tư ca người ngh sĩ cũng như bn năng ngh nghip ca anh ta khi đi thoi vi hin thc cuc sng.
       Ngay c trong nh phong cnh, mt th loi dường như có mt khía cnh nào đó tn ti khách quan hơn so vi các th loi khác, người cm máy cũng không tránh khi vic gi gm nhng tâm tư tình cm ca mình. Người ngh sĩ như mt cá nhân sáng to. bn thân vic la chn đi tượng cũng là vic la chn nhng phương tin đ giúp cho mình hoàn thành nhng ý tưởng sáng to đó.


Tác phẩm:Bức tường - Tác giả: Hoàng Xuân Trí.

Thi đi k thut s cũng to ra nhng điu kin vô cùng thun li cho vic sáng to nhng tác phm đ ha.Vic thay đi hình nh bng nhng th pháp phn mm trong máy tính cũng đã to ra nhng hình nh hết sc đa dng và phong phú, đáp ng được nhiu nhu cu dch v, thm m cho người xem. V thc cht, dùng th pháp đ ha không có gì sai. nhưng phi biết nó nên s dng như thế nào và mc đ nào.
        Thường thì các nhà nhiếp nh hay ln ln gia nhng hình nh cn phi chp tht vi nhng hình nh tưởng tượng  đ ri sau đó thêm bt nhm to ra mt bc nh đp. Đơn gin là người ta có th biến đi hình nh theo ý thích ca mình. V mt khía cnh nào đy, máy nh s cung cp phương tin chinh phc hin thc, tuy nhiên s dng nó là mt vn đ nm trong nhn thc ca người cm máy. Cn phân bit rch ròi nhu cu ca tng th loi nh và nhu cu ca nó trong thc tin.Hình nh thông qua chnh sa đã là hình nh không hoàn toàn chân thc na. Nếu ta chnh sa đ phc v cho mt ý tưởng đ ha thì  có th chp nhn được. Còn nếu ta coi đó là hin thc cuc sng, đó là nhng hình nh chân tht, thì đó li điu không chp nhn được. Có nhng th loi nh được quy đnh cht ch khi ghi chép li cuc sng, đin hình như th loi nh phóng s hay loi nh du lch. Nhng quy đnh này dù công b hay không công b cũng hết sc cht ch, và uy tín ca mt nhà nhiếp nh có th b nh hưởng ln nếu ta không tuân th nhng quy đnh này.
      Tôi đã hết sc ngc nhiên khi có nhng người làm báo li thích lm dng Photoshop. Điu này chng t rng h không hiu thc cht ca nh báo chí. Không th có mt s tht đy đ nếu kèm theo s gi di. Điu gin d này nói lên thì ai cũng rõ. nhưng thc tế đ thc hin được nó thì không phi ai cũng làm theo. S cám d ca cái đp hình thc quá ln. S cám d ca nhng gii thưởng, ca nhng vinh quang dù ho nhoáng cũng không d  t chi. Chính vì vy, nhng bc nh như vy đang được tiếp tc sn xut ra hàng lot, được trưng bày trong các trin lãm, được đưa lên các t báo và chúng tiếp tc gi được v trí trang trng trong các cuc trưng bày ngh thut và truyn bá thông tin.
  
Tác phẩm: Đánh bắt cá ngừ ở vùng biển Trường Sa - Tác giả: Xuân Trường

Nguồn : http://vapa.org.vn/vapa/







Không có nhận xét nào: